Realtime feedback in de schaatssport

Skatescience

Het idee is simpel. Aan de schaats wordt meetapparatuur bevestigd die in verbinding staat met een computer. Deze computer vergelijkt de slag van de schaatser met zijn of haar ideale slag en geeft via de bril informatie door over wat er moet gebeuren om dat ideaal te benaderen.

‘We zijn inmiddels in staat om met een computerprogramma een schaatsslag te simuleren’, vertelt Eline van der Kruk, sportingenieur aan de Technische Universiteit Delft. ‘De volgende stap is dat we op basis van allerlei variabelen van een schaatser, denk aan lengte, gewicht of spiermassa, de voor hem of haar beste schaatsslag en houding willen kunnen bepalen. Dat betekent dat we moeten kunnen berekenen hoe je het vermogen van een individuele schaatser zo efficiënt mogelijk kan omzetten in snelheid.’

Om het computermodel in de praktijk te kunnen toepassen werd een prototype van een meetschaats ontwikkeld. Daarmee konden tijdens het schaatsen allerlei gegevens aan de computer worden doorgegeven. Inmiddels ligt er een nieuwe meetschaats die praktischer in het gebruik is. Het is uiteindelijk de bedoeling dat met die meetschaats, het computermodel en een smart glass de schaatser direct tijdens het schaatsen kan aflezen wat hij kan verbeteren aan zijn slag.

Jeroen van der Eb, bewegingswetenschapper aan de Vrije Universiteit Amsterdam, is samen met coaches aan het kijken welke parameters van belang zijn voor de schaatsers. ‘De coaches geven bijvoorbeeld aan dat ze willen weten hoe lang een schaatser met twee ijzers op het ijs staat. Hoe korter, hoe effectiever de afzet is het idee.’ Ook Van der Kruk is voorlopig nog niet klaar met haar werk. ‘We moeten nu eerst het computermodel vervolmaken. Maar inmiddels werken we ook al met shorttrackers en het idee achter dit systeem is natuurlijk ook in andere sporten van toepasbaar.’

Volgens Van der Eb zijn de schaatsers enthousiast. Voor dit project werkt hij samen met de subtop, het aanstormende talent. ‘Die zien onmiddellijk de voordelen van de metingen. Het is een nieuwe manier die kan helpen om hun prestaties op het ijs te verbeteren. De KNSB verleent dan ook alle medewerking.’ De bedoeling is dat de meetschaats te zijner tijd ook eigendom wordt van de KNSB. Van der Eb en Van der Kruk verwachten dat ook de commerciële ploegen met de meetschaats zullen willen werken. ‘Maar ja, die willen natuurlijk niet dat de gegevens van bijvoorbeeld Sven Kramer op straat komen te liggen. Dus die zijn nog voorzichtig’, aldus Van der Eb.

Bekijk ook het filmpje: TOPSPORT: Hoe bepaal je voor elke schaatser wat zijn of haar ideale techniek is?